Araç kiralama sektörünü gerçek veya tüzel kişilere belirli bir ücret karşılığında araç
kiralayan işletmeler oluşturmaktadır. Kısa dönem araç kiralama hizmeti ve uzun
dönemli (filo, operasyonel) araç kiralama istanbul hizmetleri olarak ikiye ayrılır (Tang ve Deo,
2006: 806). Bu hizmetler değişik amaçlarla otomobil, motorsiklet, bisiklet kiralanması
ve ticari amaçlı kamyon veya kamyonet kiralanmasını kapsamaktadır (Datamonitor,
2006:7). Araç kiralama yerleri oteller ve seyahat acenteleri gibi tüzel şirket veya
franchise olarak işletilmektedir (Mancini, 2012:174).
Araç kiralama sektörü ilk kez ABD‟de, 1916 yılında Joe Saunders‟in beş kişilik binek
otomobilini (Ford T model) belirli bir ücret karşılığında kiralaması ile basit bir iş kolu
olarak başlamıştır. Bir yıl sonra Saunders üç otomobil daha alarak araç sayısını dörde,
1919‟da filosunu 100 araca çıkararak Kansas City ve Birmingham‟a kadar faaliyet
alanını genişletmiştir (Hyatt, 1953:56; Tyya, 2007:54). Araç kiralama XX. yüzyılın ilk
yıllarında otomobilin icat edilmesi ile ortaya çıkmış ve bu tarihten sonra ülke sınırlarını
aşarak dünya geneline dağılmıştır. Dünya üzerinde 1907 yılında 250.000 olan otomobil
sayısı, 1914’te H. Ford‟un piyasaya sürdüğü Ford Model T’nin ortaya çıkışıyla 500.000’e
ulaşmıştır (Maximiliano, 2011:271).
Sektör ilk olarak Hertz, Avis, National ve Budget gibi büyük araç kiralama acentelerinin
kurulmasıyla başlamıştır (Pachon, 2000:6). Başlangıçta, yerel işletmelerin günlük sabit
bir ücrete ilave olarak km başına belirli bir fiyat karşılığında tüketicilere standart araba
sağlamasıyla başlayan bu basit alış-veriş zamanla daha karmaşık hale gelmiştir.
Öncelikle 1950‟lerde araç kiralama örgütleri havaalanları, demiryolu istasyonları,
oteller ve diğer destinasyonlar da dâhil olmak üzere birden çok yerde çeşitli marka ve
tipte arabalar kiralayabilir hale gelmiştir. 1970‟lerde işletmeler ürünlerini farklı fiyat ve
imkânlarla çeşitlendirmeye başlamıştır.

Daha sonra bu ürüne araba türleri, sigorta,
teslim alma ve teslim etme seçenekleri eklenmiştir (Murphy ve Richard, 1992:352).
1978 yılında, havayolu sektöründeki deregülasyon sonucu indirimli uçak bileti imkânı
havayolu yolcularının sayısını arttırmıştır. Bu gelişme araç kiralama işletmelerinin
havalimanı ofislerinin sayısını arttırarak şirket için gelirlerinin önemli bir bölümünü
oluşturmuştur. Turizmin de gelişme gösterdiği bu dönemde turistler sadece havayolu
sektörünü değil, aynı zamanda araç kiralama firmaları da geliştirmiştir (Singh ve Zhu,
2007:16). 1980’lerin sonlarında, otomobil üreticilerinin hemen hemen tüm büyük araç
kiralama örgütlerini satın alması ile filo maliyetleri düşmüştür (Geraghty ve Johnson,
1997:109). 1990‟lara gelindiğinde örgütler fiyat stratejilerini ve yönetim sistemlerini
kontrol altına alabilecekleri (bilgisayarlı rezervasyon sistemleri ve gelir yönetimi)
yöntemleri kullanmaya başlamıştır (Carroll ve Grimes, 1995:84).
Günümüzde araç kiralama sektörü teknolojik gelişmeler ile birlikte önemli
değişikliklere uğramıştır. Online rezervasyon, check-in, global dağıtım sistemi (GDS)
için artan internet kullanımı hem tüketici hem de tedarikçi için uygun iş yapma modeli
haline gelmiştir. Buna ek olarak, otomobil endüstrisinin “yeşil dönüşümü” de sektör
imajının yeniden şekillenmesini sağlamıştır (Car Rental Business, 2008:3).

Join This Conversation